Acceptance and Commitment Therapy (ACT) is een kortdurende vorm van gedragstherapie. Echter, hoe kort is kortdurend dan precies? Recent is er onderzoek verschenen van Khazaie en collega’s (2026), waarbij is gekeken naar het minimale en optimale aantal sessies voor een ACT-behandeling. Het onderzoek betrof een meta-analyse gericht op eerder gepubliceerd onderzoek naar ACT bij stemmingsklachten, angstklachten en stressklachten. Uiteindelijk waren er 91 studies meegenomen in de meta-analyse. De duur van de ACT-behandelingen van deze onderzoeken varieerde van 1 tot 20 sessies.
Uit deze meta-analyse kwam naar voren dat voor het bereiken van een significant behandeleffect er minimaal 4 sessies dienen plaats te vinden. Het optimale aantal sessies kwam uit op 8. Het optimale aantal sessies past goed binnen de ACT-standaard protocollen (6-12 sessies, zoals o.a. het Klacht naar Veerkracht behandelprotocol). Dit sluit ook aan bij bredere psychotherapieliteratuur waarin vaak wordt gezien dat veel behandelwinst vroeg in het traject plaatsvindt.
Belangrijk om te beseffen is dat ‘optimaal’ hier statistisch is gedefinieerd op groepsniveau, niet individueel klinisch. Er is gekeken naar het aantal sessies die het grootste effect hebben laten zien, waarbij dit effect ook stabiel is over tijd (nameting & follow-up) en ondersteund wordt door minimaal 5 studies. Hierdoor was er maar voor 7 behandeldosisses betrouwbare informatie beschikbaar (dus dat is gelijk ook een kritische kanttekening, bij het advies aangaande de optimale behandelduur). Daarbij is het niet ook zo, dat meer sessies geen meerwaarde hebben – maar de verwachting is wel dat het toegevoegde effect steeds minder wordt (als het gaat over reductie van klachten).
Hoewel dit onderzoek relevante informatie geeft voor de praktijk, is het wel belangrijk te realiseren dat behandelduur maatwerk is en afhankelijk is van de ernst van de problematiek, comorbiditeit en de behandelcontext. Bij ACT-onderzoek wordt veel gebruikgemaakt van relatief kortdurende behandelprotocollen – waarbij in de behandelpraktijk er meer variatie is van duur. Tenslotte waren de zeer kortdurende of sterk verkorte ACT-varianten (zoals FACT) in deze analyse beperkt vertegenwoordigd.
Bron: Khazaie H, Maroufi A, Khazaie A, Komasi S, Yasamy MT. Optimal and Minimal Doses of Acceptance and Commitment Therapy to Improve Psychological Distress: A Meta-Analysis, Meta-Regression, and Subgroup Analysis of Controlled Trials. Adm Policy Ment Health. 2026 Feb 17. doi: 10.1007/s10488-026-01490-1. Epub ahead of print. PMID: 41703258.